Voorlopige resultaten Fins experiment hoopgevend: Basisinkomen maakt mensen gelukkig!

Facebooktwitterlinkedinmail

Meer welzijn, betere gezondheid, minder stress en meer opleiding. En geen daling van de bereidheid betaald te werken, maar een kleine stijging daarvan. Hoopgevende voorlopige resultaten uit Finland.

EERSTE RESULTATEN PROEF HOOPGEVEND

Meer welzijn, betere gezondheid, minder stress en meer opleiding. Dat blijkt uit de eerste voorlopige resultaten van het eerste jaar van het tweejarige experiment met langdurige werklozen in Finland.

De impact op de werkgelegenheid lijkt minimaal na het eerste proefjaar. De ontvangers van een basisinkomen werkten gemiddeld een halve dag meer dan de controlegroep. Gemiddeld waren de mensen met een basisinkomen 49,64 dagen in loondienst, tegenover 49,25 dagen in de controlegroep.
Dat is  1 % meer betaald werk,  maar dat noemen de onderzoekers statistisch niet betrouwbaar. De grens daarvoor lijkt bij 1.2 %  te liggen. Uit het beroemde Canadese Mincome experiment kwam juist een daling met enkele procenten  en in Nederland voorspelt het CPB een daling van 5 % van de deelname aan betaald werk.
De eerste Finse resultaten laten zien dat voor deze groep langdurig werklozen de werkzaamheid  NIET afneemt. De mythe dat mensen lui op de bank gaan hangen is eerder ontkracht dan bevestigd in Finland.
De eerlijkheid gebiedt overigens wel te melden dat een belangrijke te toetsen hypothese in Finland was dat betrokken wel meer zouden gaan werken dan andere werklozen. Die optimistische kijk is dus niet of nauwelijks bevestigd.

In de Finse publicatie (Preliminary results of the basic income experiment: self-perceived wellbeing improved, during the first year no effects on employment) wordt sterk benadrukt dat dit de eerste voorlopige resultaten zijn. Nader onderzoek duurt nog ongeveer een jaar. Ondertussen is voorzichtigheid geboden met de nu gepresenteerde resultaten.

Voorlopig kunnen voorstanders van basisinkomen tevreden zijn dat basisinkomen zeker stress vermindert en welzijn en geluk bevordert, terwijl de tegenstanders niet gesteund worden in hun geloof dat basisinkomen lui maakt.

Op 8-2-2019 was de aangeraden voorzichtigheid in elk geval niet besteed aan de NOS, die een oppervlakkig artikel publiceerde met als kop dat de proef in Finland mislukt was. Na een paar tweets van Rutger Bregman is de kop afgezwakt tot Proef met basisinkomen in Finland zet mensen niet aan om te werken. De eerste zin van het NOS-bericht is nog steeds naast de waarheid: ’Een proef in Finland met een basisinkomen voor 2000 werklozen heeft er niet toe geleid dat ze zijn gaan werken.’
Is dit nu luie journalistiek of is het erger?
Ook Elsevier bakte het bruin met een artikel Basisinkomen weinig succesvol: ook Finland stopt ermee. Niet onbelangrijk detail is dat de huidige conservatieve Finse regering al in het voorjaar van 2018, toen het experiment halverwege was en nog geen enkel resultaat beschikbaar was, besloten heeft het experiment niet voort te zetten na de afloop eind 2018.
Veel genuanceerder was Nu.nl met een nieuwsitem (Basisinkomen leidt bij Finse test tot geluk, maar niet tot meer werk) en een achtergrondartikel (Gaat dat basisinkomen er ooit nog van komen in Nederland?).

Gelukkig is er ook een stevig tegengeluid. Rutger Bregman publiceerde een opiniestuk in de Volkskrant:  ‘Fins experiment met basisinkomen wel degelijk geslaagd’.
Zij collega Jesse Frederik was in de Correspondent wat terughoudender: Uit het Finse experiment met het basisinkomen blijkt: eigenlijk bijna niks.

Laten we ondertussen vooral de definitieve resultaten afwachten.

Alexander der Roo en Reyer Brons, 9-2-2019

Zie voor meer informatie over het experiment in Finland het artikel op onze website Finland, een lopend experiment met veel gedoe

Facebooktwitterlinkedinrssyoutube